ፕረዘንስ ኦፍ ኢኖሰንስ (Presence of Innocence)

 ፕረዘንስ ኦፍ ኢኖሰንስ (Presence of Innocence)፦ በንጹሕ አመለካከት የማየት፣ የመረዳትና የመኖር ጥበብ

ይህንን ሐሳብ ከሕይወት ተሞክሮ፣ ከሰው ግንኙነት፣ ከአመራርና ከመንፈሳዊ እይታ ጋር አያይዘን እንመልከተው።

አንድ ጥቃቅን ማብራሪያ አስፈላጊ ነው፤ Presence of Innocence የሚለውን ሐረግ እዚህ ላይ በቀጥታ ከተጠቀሰ መጽሐፍ ወይም ከተለየ የፍልስፍና ትምህርት የተወሰደ ትክክለኛ ትርጉም እንደሆነ ሳይሆን፣ በቅድመ ግምት፣ በጥላቻና በተማረ አመለካከት ሳንታሰር ነገሮችን በንጹሕ አእምሮ የመመልከት ችሎታ በሚል ሐሳብ እንተንትነዋለን።

1. Presence of Innocence ምን ማለት ነው?

ቃል በቃል፦

• Presence — መገኘት፣ በአሁኑ ጊዜ ሙሉ ትኩረት መስጠት።
• Innocence — ንጹሕነት፣ ከክፉ ግምትና ከተዛባ አመለካከት ነፃ መሆን።

ሁለቱን ስናጣምር፣ አንድን ሰው፣ ሁኔታ ወይም ልምድ በቀድሞ ያለን ግምት ብቻ ሳይሆን፣ በአሁኑ ጊዜ በትኩረትና በክፍት አእምሮ የማየት ጥበብ ማለት ነው።

ለምሳሌ፣ አንድ ሰው በፊት አንተን አሳዝኖህ ከነበረ፣ ዛሬ የሚናገረውን ሁሉ ከዚያ ቀድሞ ተሞክሮ አንጻር ልትተረጉመው ትችላለህ። የንጹሕ አመለካከት ጥበብ ግን፣ ያለፈውን ሳትረሳ፣ የዛሬውን ሁኔታ በተለየ ሁኔታ ለመመልከት ዝግጁ መሆን ነው።

ዋናው መርህ፦ ያለፈው ልምድህ እንድትጠነቀቅ ይርዳህ፤ ነገር ግን ዛሬን እንዳትረዳ አይከልክልህ።

 

2. ይህንን ጥበብ በምሳሌዎች እንረዳ

ምሳሌ 1፦ በሰዎች ግንኙነት

አንድ ወዳጅህ መልእክትህን አይመልስልህም።

• በቅድመ ግምት፦ “አያከብረኝም፤ ሆን ብሎ ተወኝ።”
• በንጹሕ አመለካከት፦ “ምናልባት በሥራ ተጠምዶ ይሆናል። ሁኔታውን ሳልገምት ልጠይቀው።”

ተግባራዊ ትምህርት፦ ከእውነታ በፊት የራስህን ትርጓሜ እንደ እውነት አትቀበል።

ምሳሌ 2፦ በአመራር

አንድ ሠራተኛህ ሥራውን በጊዜው አላጠናቀቀም።

• በፈጣን ፍርድ፦ “ይህ ሰው ኃላፊነት የለውም።”
• በንጹሕ አመለካከት፦ “የሥራው መዘግየት ምን እንደፈጠረ ልመርምር። የችሎታ፣ የሀብት፣ የግንኙነት ወይም የተግባር ችግር ነው?”

ተግባራዊ ትምህርት፦ ጥሩ መሪ ችግሩን ይፈትሻል እንጂ ሰውን በፍጥነት በአንድ ስህተት አይፈርድበትም።

ምሳሌ 3፦ በቤተሰብ

ልጅህ የምትለውን አይቀበልም።

• በቅድመ ግምት፦ “አያከብረኝም።”
• በንጹሕ አመለካከት፦ “ለምን እንደማይስማማ ልስማው። ምናልባት የተለየ አመለካከት ወይም ያልገለጸው ስጋት ይኖረው ይሆናል።”

ተግባራዊ ትምህርት፦ ሰውን ለመረዳት ከመናገር ይልቅ መስማትን አስቀድም።

ምሳሌ 4፦ ራስን በመመልከት

በሥራ ላይ ስህተት ፈጸምክ።

• በራስ ወቀሳ፦ “እኔ ምንም አልችልም።”
• በንጹሕ አመለካከት፦ “ስህተት ፈጽሜያለሁ። ምን ያስከትል ይሆን? ምን እማራለሁ? በሚቀጥለውስ እንዴት እከላከላለሁ?”

ተግባራዊ ትምህርት፦ ስህተትህን ተቀበል፤ ግን ማንነትህን ከስህተትህ ጋር አታመሳስል።

3. የንጹሕ አመለካከት ከየዋህነት ይለያል

ይህንን በጥልቀት መረዳት አስፈላጊ ነው።

ንጹሕ አመለካከት	የዋህነት
ከመፍረድ በፊት ይመረምራል።	ሳይመረምር ይቀበላል።
ሰውን ያዳምጣል።	የሰውን ቃል ሁሉ ያምናል።
ይቅር ሊል ይችላል፤ ድንበሩንም ያስጠብቃል።	ተደጋጋሚ ጉዳትን ያለ ጥንቃቄ ይታገሣል።
እውነታን በክፍት አእምሮ ይመለከታል።	ማስረጃን ችላ ሊል ይችላል።

ንጹሕ አእምሮ ማለት ሁሉንም ማመን አይደለም፤ ማንንም ሳትጠራጠር መኖርም አይደለም። ከጥላቻና ከቅድመ ግምት ነፃ ሆነህ ማስረጃን መመርመር ነው።

4. ይህንን ጥበብ በየቀኑ እንዴት እንለማመድ?

የአምስት ደረጃ ዕለታዊ ልምምድ

1. ቆም በል

የሚያስቆጣህ ወይም የሚያስጨንቅህ ነገር ሲፈጠር ወዲያውኑ አትመልስ። ትንሽ ጊዜ ውሰድ።

2. እውነታን ከግምት ለይ

“በእርግጥ ምን ተፈጠረ?” እና “እኔ ስለ ሁኔታው ምን እየገመትኩ ነው?” ብለህ ጠይቅ።

3. ለመረዳት ስማ

ሌላው ሰው የሚያውቀው፣ የሚሰማውና የሚያስበው ከአንተ ሊለይ እንደሚችል ተቀበል።

4. ማስረጃን መርምር

አንድን ሰው በአንድ ክስተት አትመዝን። ነገር ግን ተደጋጋሚ ባህሪንና እውነተኛ ውጤትን ችላ አትበል።

5. በጥበብ ምረጥ

በቁጣ ሳይሆን በእውነት፣ በአክብሮትና በተገቢ ድንበር ላይ ተመሥርተህ ውሳኔ ስጥ።

 

5. በመንፈሳዊ ሕይወት ያለው ትርጉም

በክርስቲያናዊ እይታ ይህንን ሐሳብ ከትሕትና፣ ከራስን መመርመር፣ ከይቅርታና ከንጹሕ ልብ ጋር ማያያዝ ይቻላል።

“ልባቸው ንጹሕ የሆኑ ብፁዓን ናቸው፤ እነርሱ እግዚአብሔርን ያያሉና።” — ማቴዎስ 5፥8 እንዲል፤

ንጹሕ ልብ ማለት ስህተትን አለማየት ወይም ክፉ ነገርን መካድ አይደለም። የራስን ጥቅም፣ ቅናት፣ ቂምና ኩራት በመመርመር እውነትን በትሕትና ለመቀበል መዘጋጀት ነው።

ሌላው ሰው ስህተት ሲሠራ ስህተቱን መጥላት እንጂ ሰውየውን በሙሉ መናቅ አይጠበቅብህም። ይቅርታ ማለትም እምነትን ያለ ማስረጃ መመለስ አይደለም፤ ቂምን መተውና ግንኙነትን በጥበብ መወሰን ነው።

 

6. በሥራና በተቋም ግንባታ የሚኖረው ዋጋ

በተቋም አመራር ውስጥ የንጹሕ አመለካከት ጥበብ በተለይ ወሳኝ ነው። ምክንያቱም መሪዎች ብዙ ጊዜ በቀድሞ ስኬት፣ በቀድሞ ውድቀት፣ በግል ምርጫና በተሳሳተ ግምት ተጽዕኖ ሥር ይወድቃሉ።

ለምሳሌ፦

• አንድ ሠራተኛ በአንድ ውሳኔ ስህተት ሠራ ብለህ ሁሉንም ኃላፊነት አትንፈገው፤ ስህተቱን መርምር፣ ብቃቱንና የመማር ፈቃዱን ገምግም።
• አንድ ሐሳብ ከአንተ ስለተለየ ብቻ አትከልክለው፤ በማስረጃ መርምረው።
• አንድ የቀድሞ የሥራ ሂደት በፊት ስለሠራ ብቻ ዛሬም ይሠራል ብለህ አትውሰድ፤ አሁን ያለውን እውነታ ተመልከት።

ተቋምን በጥበብ መምራት ማለት የቀድሞ ተሞክሮን መጠቀም ነው፤ በቀድሞ ተሞክሮ ታስሮ መቅረት ግን አይደለም።

 

7. የራስህ ልምምድ

ከዚህ በታች ካሉት ሁኔታዎች አንዱን ምረጥና ራስህን መርምር።

የትኛውን ሁኔታ መለማመድ ትፈልጋለህ?

አንድ ሠራተኛ ሥራውን በጊዜው አላጠናቀቀም።

አንድ ወዳጅ ችላ እንዳለህ ተሰማህ።

አንተ ራስህ ስህተት ፈጸምክ።

1. የመጀመሪያ ምላሽህ ምን ነበር?

2. በተለየና በክፍት አመለካከት እንዴት ልመለከተው እችላለሁ?

ምላሼን አጥናና እርዳኝ

8. የመጨረሻ ጥበብ

አንድ ልጅ ዓለምን በሚመለከትበት ጊዜ ብዙ ነገሮችን ለመጀመሪያ ጊዜ እንደሚያይ በጉጉት ይመለከታል። አዋቂው ሰው ግን በተሞክሮው ምክንያት አንዳንድ ነገሮችን አስቀድሞ እንዳወቀ ሊያስብ ይችላል።

ተሞክሮ ጥበብን ይሰጣል፤ ነገር ግን ተሞክሮ ሁሉንም ነገር አስቀድሞ እንዳወቅን እንድናስብ ሲያደርገን የመማር በርን ሊዘጋ ይችላል።

ስለዚህ ብልህ ሰው ማለት ብዙ ነገር የሚያውቅ ብቻ አይደለም፤ ያወቀውን እያከበረ፣ ያላወቀውን ለመማር አእምሮውን ክፍት የሚያደርግ ሰው ነው።

ይህንን በአራት አጭር መርሆች እናጠቃልል፦

• ከመፍረድ በፊት ተመልከት።
• ከመናገር በፊት አዳምጥ።
• ከመገመት በፊት ጠይቅ።
• ከመተማመንም ሆነ ከመጠራጠር በፊት ማስረጃን መርምር።

ይህ የንጹሕ አመለካከት ጥበብ ነው፤ ዓለምን እንደምንፈልገው ሳይሆን እንዳለች ለማየት፣ ሰዎችን በቅድመ ግምት ሳይሆን በግንዛቤ ለመረዳት፣ ራሳችንንም በኩራት ሳይሆን በትሕትና ለማሻሻል የሚረዳን የሕይወት ጥበብ ነው።

የመጨረሻ ጥያቄ፦ ዛሬ በምን ሁኔታ ላይ በቀድሞ ግምትህ ሳይሆን በአዲስ አመለካከት ለመመልከት ትፈልጋለህ?